ไก่ขันไม่เป็นเวลา

นิทานชาดก : ไก่ขันไม่เป็นเวลา
นิทานชาดก : ไก่ขันไม่เป็นเวลา

ครั้งหนึ่งในสมัยพุทธกาล ณ วัดเชตวัน เมืองสาวัตถี ครั้งพระพุทธเจ้าเสด็จประทับอยู่นั้น ได้ทรงเอ่ยถึงภิกษุรูปหนึ่งที่ท่องบ่นไม่เป็นเวลา ก่อให้เกิดความเดือดร้อนรำคาญใจแก่เหล่าบรรดาภิกษุรูปอื่น ทรงตรัสสาธกอดีตนิทานขึ้นว่า…

เมื่อครั้งหนึ่งพระโพธิสัตว์ได้เสวยชาติเป็นอาจารย์ทิศาปาโมกข์ ได้สอนศิลปะแก่เหล่ามานพผู้เป็นสานุศิษย์ประมาณ 500 คน โดยทุกเช้าพวกเขาจะอาศัยเสียงของไก่ตัวหนึ่งที่จะขันตอนเช้าเป็นเวลา เพื่อตื่นขึ้นมาร่ำเรียนศิลปะ ต่อมาไม่นานเมื่อไก่ตัวนี้ได้ตายไป ทำให้พวกเขาต้องเสาะหาไก่ตัวอื่นมาทดแทน

ในวันหนึ่งมานพหนุ่มผู้หนึ่งได้เดินเข้าไปเพื่อไปหาฟืน ระหว่างทางพบไก่ป่าตัวหนึ่งเข้าจึงได้จับมาเลี้ยงไว้ แต่เจ้าไก่ตัวนี้ดันไม่รู้จักเวลาขันของมันเนื่องจากมันโตขึ้นมาท่ามกลางป่าเขา บางวันเจ้าไก่ป่าตัวนี้ก็ขันยามอรุณขึ้นแล้ว และบางวันก็ขันก่อนอรุณจะขึ้นนานโข

เมื่อเป็นเช่นนี้จึงทำให้เหล่าบรรดามานพทั้งหลายตื่นขึ้นมาในยามราตรีไม่สามารถร่ำเรียนได้ ณ ขณะนั้น เมื่ออรุณขึ้นต่างก็พากันนอนด้วยความอ่อนเพลีย เมื่อสว่างแล้วก็ยังไม่ได้ท่องบ่นกันเลย แล้วทั้งหมดก็ต่างเห็นด้วยซึ่งกันและกันว่าเจ้าไก่ป่าตัวนี้มิได้มีประโยชน์อันใด ขันไม่เป็นเวลาทำให้พวกเขาไม่สามารถตื่นขึ้นมาศึกษาร่ำเรียนศิลปะได้ จากนั้นก็นำไก่ป่าตัวนี้ไปทำแกงเป็นอาหารมื้อเย็นแล้วนำความบอกแก่อาจารย์

อาจารย์จึงกล่าวคาถาว่า

             “ไก่ตัวนี้ ไม่ได้เติบโตอยู่กับพ่อแม่

               ไม่ได้อยู่ศึกษาในสำนักอาจารย์

               จึงไม่รู้เวลาที่ควรขันและไม่ควรขัน”

 

นิทานเรื่องนี้สอนให้รู้ว่า
เกิดเป็นคนต้องรู้จักเวลาที่เหมาะสมว่า อะไรควรไม่ควร

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *